falling man

Banksy’nin kimliği adeta bir sır. 25 yıldır çalışmalar yapan İngiliz grafiti sanatçısı, yaptığı motiflerdeki toplum eleştirileri ile ünlü. Peki bir adın arkasına kim gizlenir?

Gerçek adı bilinmeyen İngiliz grafiti sanatçısı Banksy, 25 yıldan bu yana dünyanın her yerinden duvarlara grafitilerini bırakıyor. Banksy’nin çalışmalarını takip edenler bu gizemli ismin ardında kimin olduğunu hala bulmaya çalışıyor.Kendisi dünyaca ünlü fakat; hiç kimse onun gerçek adını veya gerçek görüntüsünü bilmiyor. Kimliğini gizleyen Banksy, memleketi olan Bristol’de duvarları ve trenleri boyayarak grafiti yapmaya başladığından bu yana 25 yıl geçti.

O zamandan bu yana sanatsal gerilla savaşını dünyanın her yerinden otoritelere karşı sürdürmektedir. Anlamı güçlü, çoğu zaman tartışmalı ve toplum eleştirisi yapan motifleriyle ünlü olan Banksy; –eleştirel nitelikte- savaş, faşizm ve tüketim toplumu temalarını 10 yıldan beri çalışmalarında kaynak olarak kullanmaktadır. Londra’da Banksy tarafından yapılan alışveriş arabası ile düşen kadın grafitisi, “Bayılana kadar alışveriş yap!” sloganına yönelik çizilmiştir. Bu eleştirel çizimin anlamını Banksy, yazdığı kitapların birinde şu cümleyle açıklar: “Kapitalizm parçalanana kadar, biz dünyayı değiştiremeyeceğiz. Bu süreçte kendi kendimizi teselli etmek için; hepimiz alışveriş yapmak zorunda olacağız.”

new-banksy-works-in-london-shop-till-you-drop

Grafitiler üzeri boyanarak ortadan kaldırıldı

Banksy 90’lı yılların sonunda geldiği Londra’da, başkentin pek çok yerine renkli sanat eserlerini bırakmıştır; fakat zamanla pek çok grafitisinin üzeri boyanmış veya ortadan kaldırılmıştır.Çünkü grafiti yapmak İngiltere’de özellikle o dönemlerde illegal bir eylemdir.

Bir sanatçı olan ve Londra’nın sanat cenneti denilebilecek doğu yakasında yer alan sokağında, sokak sanatı turları düzenleyen Josh, 10 yaşına kadar olan kişilerin dahi, grafiti eyleminden dolayı ceza alabileceğini ve gençlerin 2 yıla kadar hapisle tehdit edildiğini söylemiştir. Bu yüzden Josh’a göre; hem Banksy hem de sokak sanatı için slogan her zaman şudur : “Mümkün olduğunca hızlı ol! Bir grafitiyi yapman ne kadar uzun sürerse, yakalanma ihtimalin de o kadar artar.”

huge banksy rat mural

Hızlı olmak için şablonlar

İddialara göre Banksy, daha gençlik yıllarında grafiti yaptığı sırada polis tarafından yakalandığı için, bir defasında verdiği bir röportajında bugün hala çalışmasını sürdürdüğü şablon kullanımına geçtiğini söylemiştir. Josh bunu şöyle açıklıyor: “Bu şablonlarla hiç riske girmeden daha kısa sürede grafitisini tüm ayrıntılarıyla huzur içinde yapabilir.” Gerçek adı bilinmeyen sanatçıyı herkes tanımak istiyor. Başka bir iddiaya göre de; bir süre önce İngiliz bir Dj, bir röportajda sanatçının adını Robert olarak ağzından kaçırmıştır. Bu durum Banksy’nin kimliğiyle ilgili spekülasyonların yeniden başlamasına sebep olmuştur.

kids

Banksy bir kadın mı? 

Bununla ilgili birçok teori var: Pek çok kişi Banksy’nin Bristol’lü ve 40’lı yaşlarında bir erkek olduğuna inanıyor. Fakat Banksy gerçekte Massive Attack müzik grubunun solisti Robert Del Naja da olabilir. Ya da sanatçı Robert Gunningham mı? Belki de Banksy mahlasının arkasında, bir kadın tarafından yönetilen ve 7 kişiden oluşan kolektif bir grup vardır. Birçok takipçisi, sosyal adalet temasını işlemesini ve tasvirlerinin türünü kadınlarla bağdaştırmaktadır, bunun dışında da Banksy’nin ürettiği pek çok eserinde çocuk motifleri görülmektedir. İngiliz gazeteciler, Banksy’nin kimliğini açığa çıkarmak için onun geçmişini irdelemeyi denemişlerdir; fakat şuana dek hiçbiri başarılı olamamıştır.

ı want change

Gerçek Banksy kontrol edilebilir.

Banksy bir kadın veya erkek olsun, yeni bir grafitinin gerçekten Banksy’e ait olup olmadığı kontrol edilebiliyor. Banksy tarafından kurulmuş olan “Pest Control” adıyla bilinen belge doğrulama komitesi yeni grafitilerin orijinal olup olmadığını kontrol ediyor. **Bu sayede web sitesinden yapılan kontroller ile sahtecilikler engellenmiş oluyor.

Banksy, kimliğiyle ilgili spekülasyonların baskısı altında kalmaksızın çalışmalarına devam etmektedir. Kendisi, bu yıl Mart ayında İsrail’de “Walled Off Hotel” (duvarın arkasındaki hotel) adını verdiği hoteli açtı. Hotel, dünyadaki en kötü manzaraya sahip hotel olarak anılıyor. İsrail tarafından yapılan ve Batı Şeria’da yer alan hotel, İsrail ve Batı Şeria’yı birbirinden ayıran duvarın manzarasına sahip. Hotelin içinde ise sanatçının yaptığı grafitiler yer alıyor.

bethlehem_wall_graffiti_

**Dipnot: Banksy eseri satmak isteyenler, öncelikle eserin ona ait olduğunu kendisinin kurduğu site üzerinden onaylatmak zorundalar. Banksy onay komitesi Pest Control ve Banksy’nin kendisi dışında çalışmaların doğrulatılabileceği hiçbir resmi kurum yok. Banksy ve onun onaylama komitesi Pest Control de asla bir eserin ona ait olduğunu doğrulamıyor. Bunun nedeni ise şu: Banksy’nin sokak eserleri halk için yapılıyor, sokaktan alınıp satılsın diye değil. Teoride herhangi bir sokak çalışmasıyla oraya başvuruyorsunuz ve Pest Control komitesi de bu eseri Banksy’ye gösteriyor. Bansky de bunun gerçek olup olmadığını söylüyor. Bu doğrulama olmadan da, parçanın gerçek olduğu garanti edilemediği için; potansiyel alıcılar “çalışmayı” almaktan vazgeçiyor.

Metnin orijinaline ulaşmak için tıklayabilirsiniz.

Banksy's Graffiti